Pranayama… Maharishi Ayurveda 'daki nefes egzersizleri, bir burun deliğinden öbürüne hareket ederek dengeli nefes almayı sağlayan Pranayama isimli tekniği kullanır.

Amaç, nefes alma ritmini daha düzenli hale getirmekdir. Bu da bütün sinir sisteminde rahatlatıcı bir etki bırakır. Sessizce oturup gözler kapalı olarak birkaç dakika dengeli nefes almak rahatlatıcıdır; bir çok kimse sonradan başlarında hoş bir hafiflik ve içlerinde hafif bir sıcaklık hissederler. Pranayama meditasyona en iyi başlangıçtır, çünkü dikkatinizi çaba harçamadan içinize çevirir ve zihni genellikle dolduran dağınık düşünce ve gürültüleri azaltır.

Modern bilim, beyin işlevinin beynin sağ ve sol kısımları arasında paylaşıldıgını göstermiştir. Sağ beyin etkinlikleri sezgisel ve duygusaldır; sol beyin etkinlikleri ise mantıklı ve düzenlidir. Maharishi Ayurveda, Pranayama tekniği yardımıyla beynin her iki yarısı ile konuşarak onları dengeye getirmenin yolunu bulmuştur. Nefes daha dengeli hale gelince bazı şeyler olur: düzenli aralıklarla nefesinizi sağ burun deliğinden sol burun deliğine değiştirirsiniz, zihniniz daha berrak ve çevik olur ve bedenin bir tarafı ötekinden zayıf kalmaz.

Sabah ve akşam 5 dakika Pranayama yapmayı, günlük ayurveda programının bir parçası olarak öneririz. Başlamadan önce şu noktalara dikkat etmelisiniz:

Hiç bir zorlama olmamalıdır. Başınız döndüğünde ya da nefes nefese kaldığınızı hissederseniz durun ve normala dönene kadar gözleriniz kapalı sessizce oturun. Burnunuz tıkalı ise, açmak için burnunuzu çekmeyin ve antihistaminik kullanmayın. Eger alerji ve nezle nedeniyle sinüsleriniz tıkalı ise doğal olarak açılana kadar Pranayama yapmayın.

Bu egzersizi ilk yaptığınızda mükoza zarlarınızın büzülmesi doğaldır. Bırakın gevşesinler. Birkaç gün içinde yeni proğrama alışacaklardır.

Pranayama 'yı radyo, tv veya müziğin çalmadığı sessiz bir odada gözleriniz kapalı uygulayın.

Nefesinizi tutmayın ve kaç saniyede nefes alıp verdiğinizi saymayın, çünkü burada amaç bedenin kendi kendine nefesi dengelemesidir. Doğal nefes ritiminiz size uygun olanıdır.

Dengeli Nefes Alma Nasıl Uygulanır. (Pranayama)

Rahat bir iskemleye oturun, omurğanız dik olmalı. Gözlerini kapayın, zihniniz sakin olsun ve sağ elinizi, başparmağınız sağ burun deliğinin yanında olacak şekilde yerleştirin. Egzersizi yapmak için normal nefes alırken önce bir deliği sonra ötekini yavaşça kapatın. Kolunuzun yorulmaması için sağ dirseğinizi bedeninize yapıştımak yararlı olur fakat iskemleye veya masaya dayatmayın.

Pranayama şu şekilde yapılır,

1 - Baş parmağınızla sağ burun deliğini kapatarak sol delikten yavaşça nefes verin. Sonra yine sol delikten nefes alın.

2 - Sol burun deliğini diğer iki parmakla kapatarak sağ delikten nefes verin. Sonra yine sağ delikten nefes alın.

3 - Beş dakika süreyle bu şekilde nefes alın. Sonra kolunuzu indirin ve bir iki dakika gözler kapalı oturun. Meditasyon yapanlar bundan hemen sonra meditasyona başlayabilirler.

Burada dikkat edilecek husus, her seferinde önce nefes verip sonra nefes almaktır. Derin nefes almaya gerek yoktur. Nefesiniz doğallıkla gelmeli, fakat her zamankinden biraz daha yavaş ve derin olmalı. Ağzınızdan nefes alma isteği duyduğunuzda bunu yapın, rahatlayınca yine egzersize devam edin. Bazı kimselerin nefes alış veriş düzenleri bazen değişebilir. Bu da normaldir ve daha da dengeli bir nefes alış şekline yaklaştığınızı gösterir.

Deepak Chopra - Yoga Pranayama Tekniği - Mükemmel Sağlık - yayınevi:İnkilap